Page 86 - Demo

84Skenografi do t%u00eb thot%u00eb t%u00eb projektosh skena t%u00eb shfaqjeve teatrale, kinematografike, televizive dhe t%u00eb shfaqjeve t%u00eb ndryshme. Ajo %u00ebsht%u00eb nj%u00eb bashk%u00ebsi elementesh, t%u00eb pikturuara ose tredimensionale, q%u00eb sh%u00ebrbejn%u00eb p%u00ebr t%u00eb nd%u00ebrtuar n%u00eb m%u00ebnyr%u00eb realiste ose simbolike vendin ku do t%u00eb zhvillohet teatri, shfaqja ose dekoret apo hap%u00ebsirat ku do t%u00eb xhirohet filmi.Pjes%u00eb e saj jan%u00eb: ndri%u00e7imi real ose artificial, objektet si pjes%u00eb e sken%u00ebs, kostumet q%u00eb realizohen nga nj%u00eb profesionist q%u00eb quhet kostumograf, t%u00eb gjitha efektet teknike dhe speciale q%u00eb realizohen p%u00ebr t%u00eb shoq%u00ebruar veprimet e aktor%u00ebve. Skenografia teatraleN%u00eb teat%u00ebr, m%u00eb shum%u00eb se kudo tjet%u00ebr, ndihet nj%u00eb raport shum%u00eb i ngusht%u00eb midis fushave t%u00eb ndryshme t%u00eb shprehjes artistike duke filluar q%u00eb nga poezia te recitimi, q%u00eb nga muzika te mimika, q%u00eb nga vizatimi skenografik te arkitektura. Fush%u00ebveprimi i sken%u00ebs teatrore %u00ebsht%u00eb struktura skenike, e cila para s%u00eb gjithash %u00ebsht%u00eb nj%u00eb struktur%u00eb arkitektonike. Hap%u00ebsira n%u00eb teat%u00ebr krijohet nga bashkimi i hap%u00ebsir%u00ebs s%u00eb spektator%u00ebve me at%u00eb t%u00eb aktor%u00ebve. Ky takim p%u00ebrcakton ekuilibrin midis zon%u00ebs p%u00ebr publikun dhe zon%u00ebs ku zhvillohet veprimi skenik. Nga ky koncept themelor %u00ebsht%u00eb formuar teatri me shum%u00ebllojshm%u00ebrin%u00eb e tij dhe me karakteristikat e sakta arkitektonike. Gjithashtu, tendencat artistike m%u00eb t%u00eb p%u00ebrhapura n%u00eb periudha t%u00eb ndryshme, kan%u00eb ndikuar n%u00eb gjuh%u00ebn skenografike t%u00eb shfaqjeve t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme. Fig. 2. SkenaFig. 3. Punime gjat%u00eb realizimit t%u00eb skenografis%u00eb Puna e skenografit Shum%u00eb artist%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm kan%u00eb krijuar vepra skenografike. N%u00eb shek. XX, piktor%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm si Pablo Pikaso (Pablo Picasso) dhe Joan Miro kan%u00eb krijuar skenografi t%u00eb shum%u00eb shfaqjeve teatrale. Skenografi duhet t%u00eb jet%u00eb njoh%u00ebs i mir%u00eb i historis%u00eb s%u00eb artit, t%u00eb arkitektur%u00ebs dhe t%u00eb historis%u00eb s%u00eb interiorit, duhet t%u00eb njoh%u00eb rregullat e perspektiv%u00ebs, t%u00eb p%u00ebrdor%u00eb me zgjuarsi dritat dhe ngjyrat, t%u00eb skicoj%u00eb bocete t%u00eb qarta dhe t%u00eb sakta, t%u00eb cilat realizohen nga marangoz%u00ebt dhe ekzekutuesit.N%u00eb shum%u00eb raste, kur skena %u00ebsht%u00eb e komplekse, nd%u00ebrtohet nj%u00eb model tredimensional n%u00eb shkall%u00eb t%u00eb zvog%u00ebluar, p%u00ebr t%u00eb kuptuar m%u00eb mir%u00eb problemet teknike dhe estetike. Fig. 1. Sken%u00eb e realizuar n%u00ebp%u00ebrmjet piktur%u00ebs s%u00eb David Hoknit (David Hockney), n%u00eb vitin 1983 p%u00ebr oper%u00ebn %u201cGjoksi i Tiresias%u201d t%u00eb kompozitorit Frensis Pulens (Francis Poulenc).14 SKENOGRAFIA